Voeding ontrafeld op TV

Wekelijks op maandag prime time is op Channel4 de Britse versie van het Nederlandse Keuringsdienst van Waarde (NTR) te zien, als Food Unwrapped. In Nederland loopt KvW sinds 2004 en nu dus in 2012 gestart in Groot-Brittannië. Food Unwrapped bevat minder telefoongesprekken en daarmee ook minder subtiele humor. De Britten pakken het serieuzer en wat strenger aan en de presentatoren (een team van 4) bezoeken meer fabrieken waar ze een kijkje krijgen in het voedselproductieproces, maar de conclusies zijn dezelfde. In het Nederlandse KvW wordt ook gepraat met marketeers uit de voedingsindustrie en worden testjes gedaan, wat het programma afwisselender maakt.

In ons boek ‘Naar een origineel idee van’ staat KvW genoemd bij de tv-trend ‘terug naar de authenticiteit’ als onderdeel van Koken op televisie. Sinds 2004 zijn de tv-makers nieuwsgierig geworden naar de herkomst van ons voedsel, hoe het wordt gemaakt en wat er precies in zit.

Eerder in Groot-Brittannië (2007-2009) zond BBC1 de documentaireserie uit What’s really in our food? en gaf Jimmy Doherty de kijker al uitleg over voedingsmarketing strategieën in Supermarket secrets (2010) op BBC2. De Engelsen keken ook wat bepaalde voeding doet met je lichaam in de vorm van menselijke testjes in The truth about food (BBC2). En op dit moment is op Channel4 de 2^e serie te zien van Food Hospital (jaar) waarin kandidaten met een lichamelijke kwaal, zoals eczeem of hoge bloeddruk, voedingsadviezen krijgen met het idee van ‘using food as medicine’.  

In de VS hebben ze onderwerpen over nutrition science of voedingswetenschap geïntegreerd in ‘health shows’ zoals de Dr.Oz show (Discovery) en The Doctors op de lokale zenders van CBS. Beide shows worden uitgezonden sinds 2009 en zijn stand-alone shows geworden nadat ze eerst onderdeel uitmaakte van daytime talkshows, resp. in de Oprah Winfrey show en Dr.Phil.

In zowel de Dr.Oz show en The Doctors komen allerlei medische kwesties aan de orde, en kenmerkend is dat doktoren in blauwe of witte jassen op een vrolijke manier uitleg geven over gezondheid en voeding en vragen beantwoorden in de studio voor live publiek. Lichaam en voeding worden in een informele sfeer en op een toegankelijke manier benaderd. De shows worden alleen wel gesponsored. 

In Nederland heeft eind augustus 2012 SBS6 het initiatief genomen om allerlei vragen over het menselijk lichaam op een toegankelijke manier te brengen in de celebrity quiz show De lijf show, gepresenteerd door Marc Klein Essink, waarin ook het studiopubliek participeert door de vragen te beantwoorden voor punten voor de 2 celebrity koppels. Ook in een entertainment setting kun je als kijker iets te weten komen over je gezondheid.    

Agnes Dijker

Neighbours in OWN community reality format

Oprah Winfrey’s Network OWN transmits from January the new community reality program Million Dollar Neighbourhood (produced by Force Four Entertainment for the Canadian arm of OWN). The program is a social experiment in which 100 families in a neighbourhood of small village Aldergrove take the challenge to save money together over 10 weeks to a total sum of $1 million. Each family followed by camera has its own financial problems and get unique tasks to fulfil, but there also are collective challenges like a collective garage sale. During the series viewers get useful insights by participants and financial experts, about the cost of storage of forgotten stuff, tips to save more money for hard times and tips to break the cycle of debts.

It’s not the first community reality format related to a collective financial activity. Previously in 2008 Flemish broadcaster aired the energy saving format Onder Hoogspanning XL (High Voltage XL). The purpose of the program was to let villagers replace ordinary bulbs by energy efficient light bulbs. At the end of the program, the old lamps were transformed into a work of art.

The community tv-trend shows 2 themes: ‘loosing weight together’ and ‘neighbours together’ to strive for quality of life in the neighbourhood.    

Loosing weight together in community reality formats:

*in the USA The Biggest Loser: Special Edition (spin-off The Biggest Loser NBC in 2004) a team of obese people competing against another team, living on a ranch working with coaches. In The biggest loser the one who looses the most (weight) is the winner

*in Switzerland SF1 started the docu-soap Ein Dorf speckt ab (A village is loosing weight) in 2007 in which citizens of small village Eglisau were trying  to loose weight

*in the German local version Jedes Kilo zählt-Ein Insel speckt ab (An isle is loosing weight) in 2008 (KabelEins) 1% of the citizens of the isle Langeoog took the opportunity to loose weight order to pursue collective weight loss

*in Holland expert Dr. Frank van Berkum (also participant in SBS6’s De Afvallers (weight losers)  XXL) started in 2010 a community campaign in daily newspaper De Telegraaf De grootste Afvalrace ooit (The greatest weight loser ever) with the target to loose weight together: 1 million kg by 100.000 participants.  

Neighbours together in community reality formats:

*the UK started in 2000 with Charlie’s garden army (BBC2 later BBC1) in which female gardener Charlie Dimmock together with local volunteers transformed community land to public gardens 

*in Holland also public places were transformed to vegetable garden in tv-program Llink in natura (2009) of former pubcaster Llink

*Dutch pubcaster NCRV aired Beste buurtplan (2008) in which 35 ambassadors of a neighbourhood competed (by weekly challenges with local people) to win a cash prize of 25.000 Euro to start up a public activity in their own community

*in the USA (since 2008) the negative title The ugliest house on the block (WE) meant a positive activity of a community to renovate a house and garden in their street to upgrade their neighbourhood.

Probably community formats will increase on television now the social trend is to set up local communities to get through an economic crisis.   

Tv-trends Nederland 2011

Programmatrends NL 2011

Net als in voorgaande jaren hebben we voor het SPOT jaarrapport 2011 onderzocht welke trends en thema’s in genres te herkennen zijn op de Nederlandse televisie. Hiervan een samenvatting.

Confrontainment

In meerdere programma’s wordt uitdrukkelijk de confrontatie opgezocht. De confrontatie gebeurt niet in harde reality programma’s, maar onder begeleiding en met een verhaal. Daders worden geconfronteerd met slachtoffers, rijk en arm komen elkaar tegen, jongeren confronteren hun ouders en elkaar, en tegenpolen zitten dagen opgescheept met elkaar.        

*Confrontatie met dader: De confrontatie (NCRV) Gepest (RTL4) Overtreders (SBS6) Operation Repo: payback time (RTL7)

*Confrontatie met jongeren: Uit de kast, Over de streep (KRO)

*Confrontatie met tegenstelling: Beauty&The beast (Net5) Naaste familie (KRO) How the other half live, Superdik-Superdun (RTL4).

Handicap formats

Niet alleen gehandicapten zelf zijn te zien op TV (zoals in Down met Johnny op Veronica) maar er worden ook shows uitgezonden waarin ‘handicaps’ juist bewust worden toegevoegd. Als leedvermaak of om de uitdaging zwaarder te maken, of om andere zintuigen te versterken, zoals de ‘blind audition’ in The voice of Holland.      

*Handicap: Face it (Veronica) The pain game (RTL5)

*Blind: Dating in the dark (RTL5) Total Blackout (Veronica) The voice of Holland (RTL4).

Macho talk

Steeds meer seksespecifieke programma’s verschijnen op televisie, zoals praatprogramma’s men en over mannen waarin het gaat over onderwerpen als sport, auto’s, vrouwen. De ‘echte man’ krijgt weer een plaats op TV en mannen kunnen gewoon praten over vrouwen zoals in de kroeg.       

*Macho talk in entertainment shows: M!LF, Top Gear (Veronica)

*Macho talk in talkshows: Zij is van mij (VPRO) Voetbal International, Tour du Jour (RTL7).

Girl’s stories

Naast de mannen in praatprogramma’s, komen de vrouwen op TV vooral in docu-soaps naar voren, waarin ze worden gevolgd door de camera. De aandacht voor vrouwen (apart) was in Scandinavië en Spanje al eerder te zien, maar nu ook in Nederland.   

*Rijke vrouwen: Fortuinlijke vrouwen (RTL4) Nederlandse Hollywood vrouwen (Net5)

*Carrière vrouwen: Modemeisjes met een missie (RTL5) Mijn geheime missie (RTL4)

*Survival vrouwen: Echte meisjes in de jungle (RTL5)

*Criminele vrouwen: Moordvrouwen (Net5).

Reizen met een missie

Reizen met een missie en naar niet alledaagse bestemmingen heeft een belangrijke plaats op de Nederlandse televisie. De travel trends zijn: het reizen naar locaties die worden afgeraden, het reizen voor een beter klimaat en lange reizen over grote gebieden.  

*Reizen met missie: Going South, Zee zout & zeilen (AVRO) Dwars door Diaspora (JO) Pelgrimscode (EO)

*Gevaarlijke reizen: Reisadvies negatief (KRO), Lauren verslaat (Veronica) How to stay alive (BNN)

*Continentaal reizen: Oostwaarts, De weg naar het Avondland, In Turkije (VPRO) We zijn er bijna (MAX).

De doktor als mens

Reality programma’s over dokterspraktijken en ziekenhuizen zijn al jaren te zien op de vaste weekdag tijdsloten op Ned.1. Maar deze ‘doktersreality’ verandert langzamerhand naar meer bijzondere dokters- en ziekenhuispraktijken, waar de dokter meer als mens wordt getoond.

*Dokters buiten Nederland: Dokters aan de Costa (MAX) De vakantiedokter (AVRO)

*Dokters op straat: De straatdokter (EO)

*Ziekenhuis: De echte co-assistent (AVRO) Operatie Live (MAX) Medisch specialist als dokter en mens (RTL4).

Family chefs in the television kitchen

The ‘cooking on television’ trend is far from over. There are still appearing new variations in the genre. In January 2012 three new cooking formats were launched in which relatives act as cook.

The UK
1. In The Fabulous Baker Brothers (Channel4, 04-01-2012) brothers chef Henry & baker Tom Herbert cook together and also participate in a cooking competition against each other. In each episode they create a tasty recipe which is judged by different groups of people, e.g. sports players or students. They cook in Italian style.
2. In Hungry sailors (ITV1, 16-01-2012) dad Dick and son James Strawbridge sail along the South-coast of Great-Britain and meet regional farm owners, food producers and restaurant owners to exchange all sort of information. At the end they create together a meal out of local ingredients, served on their boat for the locals. Their cooking style is the Slow food style.   

The USA
3. In Not my mama's meal (Cooking channel, 04-01-2012) son Bobby Deen takes his mother's classic recipes (of famous tv-chef Paula Deen) to change them into healthier low calories and low fat variations but still deliver on taste. His cooking style is the modern healthy way.

Previously relatives occasional appeared in cooking programs, but at the start of 2012 the ‘relative-trend’ finally breaks through. A short overview of occasional cooking formats in which relatives take part: 
In the USA Down Home With the Neelys (Food network, since 2009) is presented by the married couple Patrick and Gina Neely. They always discuss things but also whispering sweet things to each other.
In Denmark son Harry at the age of 6 helped his dad Carsten Kyster (who is a famous chef) in the tv-program Harry–med far I kokkenet (Harry with his dad in the kitchen, DR1, 2007) preparing recipes and visiting food producers. Harry wanted to become a professional chef like his father.  
In the UK married couple Monty en Sarah Don presented the cooking program Fork to Fork already in 1999 (Channel4) from a country kitchen preparing healthy recipes in organic style. The married couple also wrote the book Fork to Fork, published in 2006. 

Agnes Dijker

Family chefs in the television kitchen

The ‘cooking on television’ trend is far from over. There are still appearing new variations in the genre. In January 2012 three new cooking formats were launched in which relatives act as cook.

The UK

1. In The Fabulous Baker Brothers (Channel4, 04-01-2012) brothers chef Henry & baker Tom Herbert cook together and also participate in a cooking competition against each other. In each episode they create a tasty recipe which is judged by different groups of people, e.g. sports players or students. They cook in Italian style.
2. In Hungry sailors (ITV1, 16-01-2012) dad Dick and son James Strawbridge sail along the South-coast of Great-Britain and meet regional farm owners, food producers and restaurant owners to exchange all sort of information. At the end they create together a meal out of local ingredients, served on their boat for the locals. Their cooking style is the Slow food style.   

The USA

3. In Not my mama's meal (Cooking channel, 04-01-2012) son Bobby Deen takes his mother's classic recipes (of famous tv-chef Paula Deen) to change them into healthier low calories and low fat variations but still deliver on taste. His cooking style is the modern healthy way.

Previously relatives occasional appeared in cooking programs, but at the start of 2012 the ‘relative-trend’ finally breaks through. A short overview of occasional cooking formats in which relatives take part: 

In the USA Down Home With the Neelys (Food network, since 2009) is presented by the married couple Patrick and Gina Neely. They always discuss things but also whispering sweet things to each other.

In Denmark son Harry at the age of 6 helped his dad Carsten Kyster (who is a famous chef) in the tv-program Harry–med far I kokkenet (Harry with his dad in the kitchen, DR1, 2007) preparing recipes and visiting food producers. Harry wanted to become a professional chef like his father.  

In the UK married couple Monty en Sarah Don presented the cooking program Fork to Fork already in 1999 (Channel4) from a country kitchen preparing healthy recipes in organic style. The married couple also wrote the book Fork to Fork, published in 2006. 

Agnes Dijker